JAPONYA’NIN DÜNYA İLE TİCARETİ
Japonya, dünyanın ikinci büyük ekonomisi olup, aynı zamanda uzun yıllardır çok büyük miktarda dış ticaret fazlası vermektedir. Japonya’nın dış ticaret fazlası tutarı, 2002 yılında yaklaşık 80 milyar ABD Doları olarak gerçekleşmiştir. Japonya, bulunduğu bölge itibariyle, dış ticaretinin önemli bir miktarını Uzak Doğu ülkeleri ile gerçekleştirmektedir. Aşağıdaki tablodan da görülebileceği üzere, özellikle Çin giderek Japonya’nın en önemli ticaret partneri olma yolundadır. Uzak Doğu Asya ülkeleri sadece bir ticari partner olarak değil, siyasi olarak da Japonya’nın öncelik verdiği bölge ve nüfuz alanı olduğundan, son yıllarda Japonya bölge ile ekonomik ve ticari bağların güçlendirilmesi için daha çok çaba sarfetmeye başlamıştır.
Bu çerçevede Japonya, Singapur ile Kasım 2002’de yürürlüğe giren bir Serbest Ticaret Anlaşması (STA) imzalamıştır. Ancak Japonya’nın nihai hedefi, ASEAN ülkeleri, Çin, Hindistan ve Kore’nin de içinde bulunacağı ve üye ülkeler arasında ticaretin tamamen serbestleşeceği bir “Pan-Asya Ekonomik Bölgesi” kurulması olup, dış politikasını da bu yönde geliştirmektedir.
Japonya’nın Ülkelere Göre Dış Ticareti
|
Milyon ABD Doları) |
İhracat |
İthalat |
|
Bölge/Ülke |
2001 |
2002 |
2001 |
2002 |
|
Asya |
163.751 |
183.176 |
149.270 |
149.861 |
|
Çin |
31.237 |
40.645 |
58.315 |
63.086 |
|
Kore |
25.494 |
29.159 |
17.328 |
15.812 |
|
Tayvan |
24.415 |
26.784 |
14.299 |
13.869 |
|
ASEAN |
54.705 |
56.898 |
54.805 |
52.776 |
|
Orta Doğu |
10.598 |
11.616 |
44.680 |
41.592 |
|
Avrupa |
69.095 |
66.645 |
49.635 |
49.641 |
|
AB |
64.813 |
62.555 |
44.913 |
44.751 |
|
Orta ve Doğu Avrupa |
2.465 |
2.971 |
5.170 |
4.653 |
|
Kuzey Amerika |
128.705 |
128.906 |
71.552 |
66.449 |
|
ABD |
122.083 |
121.412 |
63.660 |
59.078 |
|
Orta ve Güney Amerika |
17.992 |
16.620 |
9.776 |
9.780 |
|
Afrika |
4.465 |
5.012 |
4.573 |
5.796 |
|
Okyanusya |
9.394 |
10.433 |
17.344 |
16.931 |
|
TOPLAM |
406.465 |
425.380 |
351.992 |
344.718 |
Kaynak : Monthly Statistics of Japan, Statistics Bureau
Asya ülkeleriyle birlikte, Japonya’nın en önemli diğer ticaret partneri ABD’dir. Halen ihracatının yaklaşık %30’unu ABD’ye yapan Japonya için ABD pazarı en öncelikli pazarlardandır. Sadece ticareti değil, ekonomisi de ABD’ye sıkı sıkıya bağlı olan Japonya, bu pazardaki rekabet gücünü koruyabilmek için stratejik adımlar atmaktadır. Örneğin, tarihindeki ilk STA’yı Singapur ile imzalayan Japonya, bugünlerde Meksika ile ikinci anlaşmasını imzalama yönünde müzakerelerde bulunmaktadır. Meksika’nın NAFTA Anlaşması’ndan faydalanarak ABD pazarına daha rahat girmeyi amaçlayan Japonya’nın bu anlaşmadan bir başka beklentisi de, Meksika ile Avrupa Birliği arasında bulunan STA’dan yararlanmaktır.
Japonya’nın ihracat kalemlerinin yarıdan fazlasını yatırım malları oluşturmaktadır. Yatırım mallarını ise, %20’şerlik pay ile dayanıklı tüketim malları (otomotiv ve elektrikli ev aletleri) ve endüstriyel girdiler oluşturmaktadır. Japonya, Güneydoğu Asya Ülkelerinin giderek artan rekabetinden dolayı giderek daha fazla yüksek teknoloji ürünlerine ağırlık vermekte, katma değeri yüksek, kendine özgü ürünler üreten KOBİ türü firmaları daha çok desteklemektedir.
JAPONYA’NIN İTHALAT – İHRACAT KALEMLERİ
|
(Milyon ABD Doları) |
İhracat |
İthalat |
|
Ürün |
2001 |
2002 |
2001 |
2002 |
|
Endüstriyel girdiler |
74.174 |
79.878 |
144.290 |
138.073 |
|
Metaller |
18.307 |
20.457 |
11.328 |
9.967 |
|
Petrol ve hammadde |
4.996 |
5.208 |
|
:: Arkadaşa gönder!
|
|