Vergilerin Genel Sınıflandırılması
Japonya’da hem merkezi hem de yerel idareler tarafından toplanan vergiler bulunmaktadır :
|
|
Ulusal düzeyde |
Yerel düzeyde |
|
Gelir Üzerindeki Vergiler |
Gelir Vergisi
Kurumlar Vergisi |
Vilayet (prefectural) Yurttaş Vergisi
İşletme Vergisi
Belediye Yurttaş Vergisi |
|
Mülk Vergileri |
|
Gayrımenkul Vergisi |
|
Tüketim Vergileri |
Tüketim Vergisi |
Yerel Tüketim Vergisi |
|
İşlem Vergileri |
Damga Vergisi
Kayıt/Lisans Vergisi |
Gayrımenkul Alım Vergisi |
Ulusal düzeydeki gelir üzerindeki vergilerden, gelir vergisi şahıslar, kurumlar vergisi şirketler için uygulanmaktadır. Ayrıca şirketler ve şahıslar vilayet yurttaş vergisi, işletme vergisi ve belediye yurttaş vergisini ödemekle de yükümlüdür. Bu yerel vergilerin ilk ikisi vilayet idareleri, belediye yurttaş vergisi ise belediyelerce tahsil edilir. Gayrımenkul vergileri de yine belediyelerce toplanır.
Tüketim vergisi, Japonya’da yapılan her alış-satış işleminde %5’lik bir oran olarak uygulanır. Bu %5’lik miktarın %4’ü genel bütçeye, %1’i yerel idareye aktarılır.
Yabancı Kişi/Kuruluşlar İçin Vergi Uygulaması
Japonya’da gelir ve kurumlar vergileri, mükellefin (kişi ise) yerleşiklik, kuruluş ise yerli/yabancı olması kıstaslarına göre uygulanmaktadır. Bu kapsamda, yabancı kişiler için 3 çeşit kategori bulunmaktadır :
- Yerleşik kişi : 5 yıldan uzun süredir Japonya’da yaşayan, veya 5 yılın altında da olsa ana ikametgahı Japonya olan kişiler
- Geçici yerleşik kişi : 5 yılın altında bir süredir Japonya’da yaşıyan ve asıl ikametgahı Japonya olmayan kişiler
- Yerleşik olmayan kişi : Yukardakiler dışında kalan kişiler
Bu kiişlerin, gelirlerini elde ettikleri kaynağa göre gelir vergisi mükellefiyetleri olup olmayacağı ise, aşağıdaki tabloya göre belirlenmektedir :
|
Gelirin kaynağına göre mükellefiyet olup olmadığı |
Yerleşik |
Geçici yerleşik |
Yerleşik olmayan |
|
Japonya kaynaklı kazanılan gelir |
Var |
Var |
Var |
|
Yabancı kaynaklı, Japonya’ya transfer edilen gelir |
Var |
Var |
Yok |
|
Yabancı kaynaklı, Japonya dışında edinilen gelir |
Var |
Yok |
Yok |
Şirketlerde ise, merkezi Japonya’da olan bir şirket yerli şirket sayılacağından, hem Japonya içinde hem de dışında elde ettiği gelirler vergilendirilir. Yabancı şirketler ise, 4.6. bölümde belirtildiği şekilde şube kurdukları takdirde, sadece Japonya içinde elde ettikleri gelir Japonya’da vergilendirilir.
Bir şirketin hem Japonya’da, hem de kendi ülkesinde çifte vergilendirmenin önlenmesi için Japonya’nın 54 ülke ile anlaşması bulunmaktadır. Türkiye ile Japonya arasındaki Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması, 28 Aralık 1994 tarihinden bu yana yürürlüktedir. .Anlaşmanın olmaması halinde, Japonya’da bulunan yabancı şirketler faiz, temettü ve gayrımaddi hak bedelleri gelirleri üzerinden %20 stopaj ödemek durumundadırlar. Bu anlaşma ile yatırımcılar;
* Temettü ödemelerinde, şirketteki sermaye oranları
· %25’in üzerinde ise %10 oranında,
· %25’in altında ise %15 oranında;
* Faiz ödemelerinde, sözkonusu kredi
· Bir finans kuruluşundan sağlandı ise, %10 oranında,
· Diğer kuruluşlardan sağlandı ise %15 oranında;
* Gayrımaddi hak ödemelerinde %10 oranında,
stopaj ödeme hakkına kavuşurlar.
|